خط تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی

خط تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی | دستگاه هیدروتست مخازن cng

 

خلاصه ای بر تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

 

وضعیت جهانی

 

CNG یا همان Compressed Natural Gas گاز طبیعی فشرده که امروزه برای خودروهای سواری استفاده میشود. در دنیا به این خودروها Natural-Gas Vehicles گفته میشود. طبق آخرین آمار بدست آمده تعداد این خودروها از سال 2000 میلادی افزایش چشمگیری داشته و از تعداد یک و نیم میلیون خودرو به حدود بیست و چهار میلیون و پانصد هزار خودرو در سال 2017 رسیده است که با این سیر صعودی در سال 2024 به بیش از سی میلیون خودرو خواهد رسید.

 

دستگاه هیدروتست مخازن cng

 

بر اساس این آمار چین با 5،350،000 خودرو سی ان جی سوز در صدر این لیست قرار دارد و ایران پس از چین با چهار میلیون خودرو در رده دوم ، هند با سه میلیون و چهل و پنج هزار در جایگاه سوم، پاکستان با سه میلیون خودرو در رده چهارم و آرژانتین با دو میلیون و سیصد هزار خودرو در جایگاه پنجم قرار دارند. ایران 16،34 درصد از کل ناوگان حمل و نقل گاز سوز دنیا در بین هشتاد و هفت کشور جهان که از سوخت CNG استفاده میکنند را دارد.

سیستم سوخت CNG و نگهداری مخزن

سیستم های سوخت گاز طبیعی فشرده CNG نیاز به نگهداری متفاوت از سیستم های سوخت معمولی دارند. لازم است افراد متخصص به طور مرتب فیلتر سوخت را بررسی و جایگزین نمایند که این فیلتر هر گونه روغن یا آلاینده در CNG را حذف می کند. فیلتر به طور کلی باید سالانه توسط یک مرکز خدمات ( دستگاه هیدروتست مخزن cng )، جایگزین شود.

عمر مفید مخازن CNG بسته به ساخت آنها و تایید سازنده اصلی 15، 20 و یا 25 سال است که اطلاعات بر روی مخزن درج شده است. مخازن CNG در صورت منقضی شدن تاریخ باید درمراکز مجهز و دارای صلاحیت فنی از خودرو جدا و با مخازن جدید جایگزین شوند.

 

بازرسی مخازن سی ان جی و مشخصات دستگاه هیدروتست مخازن CNG

بازرسی منظم از مخازن CNG یک نیاز حیاتی برای سیستم های سوخت و مخازن CNG میباشد. تصادف و یا ضربه به مخازن CNG میتواند یکپارچگی مخازن را تهدید کند.

قرارگرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص میتواند سبب ایجاد خوردگی و ترک خوردن شود. از آنجاییکه به این مخازن حدود 300 بار فشار وارد می آورند، چیزی که به نظر می رسد این است که آسیب ناچیز می تواند باعث ایجاد خطر انفجار شود. از این رو خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG و بازدید دوره ای از اهمیت بسیار بالایی برخوردار خواهد بود.

با وجود اینکه خودروهای گاز سوز در مجموع حدود 1.5 درصد از کل خودروهای جهان میباشند اما به دلیل وجود فشار بالای مخازن CNG و احتمال بروز حادثه، هر کشور قوانین و استاندارهایی را برای بازدید دوره ای مخازن و صدور مجوز جهت ادامه استفاده از مخازن CNG وضع کرده است.

بر اساس استاندارد گروه CSA ایالات متحده تست هیدرواستاتیک مخازن CNG باید در مواقع زیر انجام شود:

• هر سه سال یا 36 هزار مایل (حدود 58 هزار کیلومتر) هر کدام که زودتر فرارسد
• بعد از هر تصادف و یا آتش سوزی

در کشور چین که دارنده ی بزرگترین ناوگان حمل و نقل CNG میباشد قوانین سخت تری جهت تست مخازن در نظر گرفته اند. بر اساس استاندارد شماره GB19533-2004 اداره استانداردسازی جمهوری خلق چین SAC، تمامی خودروهای CNG سوز به جز تاکسی ها هر سه سال باید بازرسی شوند و بعد از دو مرحله بازرسی (شش سال) لازم است با دستگاه تست هیدرو استاتیک مخازن سی ان جی هر دو سال یکبار تست انجام شود.

این موضوع برای تاکسی ها بسیار سخت گیرانه تر است. برای بار اول و دوم هر دوسال یکبار و بعد از چهار سال هر ساله باید با دستگاه تست هیدرواستاتیک مخازن CNG مراحل تست انجام شود تا به مخازن اجازه ی سوخت گیری مجدد را بدهند.

در ایران مطابق الزامات استاندارد شماره 6792 سازمان ملی استاندارد ایران ISIRI اجرای استاندارد فوق توسط موسسه استاندارد، وزارت کشور، سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور، پلیس راهور ناجا و سازمان حفاظت محیط زیست در دستور کار قرار گرفته است.

که منبع ماخذی که برای تهیه این استاندارد قرار گرفته به شرح زیر است:
ISO 6406:2005; Gas Cylinders – Seamless Steel Gas Cylinders – Periodic Inspection and Testing

براساس پیوست الف استاندارد شماره 6972 خودرو های دوگانه سوز باید هر سه سال یکبار با دستگاه هیدروتست مخازن سی ان جی در یکی از آزمایشگاه های تایید صلاحیت شده (آکرودیته) مورد بازرسی قرار گیرند. و صراحتا در این استاندارد قید شده است که شارژ کننده های مخازن سی ان جی مجاز به پر کردن سیلندرهایی که تایید بازرسی و آزمون دوره ای آن ها گذشته و بازرسی دوره ای نشده اند، نمی باشند.

از این رو تست سیلندرها با دستگاه تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی از اهمیت بالایی برخواردار است.

خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

روشهای اجرایی تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی – CNG

الف – تعیین هویت سیلندر قبل از انجام آزمون با دستگاه تست مخازن CNG

قبل از اقدام به هرگونه عملیات اطلاعات مربوط به مخزن سی ان جی باید مشخص شود که از داده های روی برچسب و نشانه گذاری ها میتوان اطلاعات لازم را استخراج نمود.

ب – تخلیه فشار و باز کردن شیر قبل از شروع آزمون در خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

سیلندرهایی که داخل آنها باید بازرسی شوند و تحت فشار دستگاه هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی قرار گیرند باید تخلیه فشار شده و یا شیر آنها باز شود. هنگام تخلیه گاز سیلندر در حالت واژگون و قبل از اینکه شیر سیلندر برداشته شود دقت شود که رطوبت وجود نداشته باشد. اگر رطوبت وجود داشته باشد باید سیلندر معدوم شود. برای آشنایی با نحوه ی معدوم کردن سیلندر مراجعه شود به استاندارد تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

پ – بازرسی چشمی خارجی در خط تست هیدرواستاتیک مخزن CNG

آماده سازی برای بازرسی چشمی خارجی: سیلندرها درصورت لزوم باید تمیزکاری شوند، مواد خورنده، قیر، روغن یا دیگر مواد خارجی و تمام پوشش هایی که چسبندگی خود را از دست داده اند باید به روش مناسبی از سطح خارجی سیلندر پاک شوند. نکته ی مهمی که در این مرحله حائز اهمیت میباشد در مواردی که نیاز به اعمال حرارت باشد، دمای سیلندر به هیچ وجه نباید از 300 درجه سانتیگراد بالاتر برود.

ت – بازرسی چشمی داخلی در خط تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی

نکته ی مهمی که در بازرسی چشمی داخلی مطرح میباشد روشنایی داخل سیلندر است. جهت کسب اطمینان از اینکه نحوه تامین روشنایی خطراتی برای بازرس در حین انجام بازرسی در بر نخواهد داشت، باید احتیاط های لازم به عمل آید.
دقت شود که آلودگی مانند زنگ آب ناشی از آبی که برای تست هیدرواستاتیک مخازن CNG استفاده شده است وجود نداشته باشد اگر زنگار در آب خروجی از سیلندر پس از انجام تست هیدرواستاتیک سی ان جی مشاهده گردد سیلندر باید معدوم شود.

ث – آزمون های تکمیلی در خط تست هیدرواستاتیک مخزن سی ان جی

هرگاه در خصوص نوع و یا میزان عیوب دیده شده در بازرسی چشمی تردیدی وجود داشته باشد باید از آزمون ها یا روش های بررسی بیشتری استفاده شوند، مانند: التراسونیک، بررسی وزن و یا دیگر آزمون های غیر مخرب.

ج – بازرسی گلویی سیلندر در دستگاه هیدروتست مخزن cng

هرگاه شیر سیلندر برداشته شود، رزوه اتصال شیر به سیلندر باید برای نوع رزوه ها و اطمینان یافتن از اینکه رزوه ها دارای شرایط زیر بوده بررسی شوند: تمیز و دارای شکل کامل هستند. عاری از هر نوع آسیب اند. عاری از پلیسه هستند. عاری از ترک هستند و عاری از هرگونه نقص هستند.
در صورت تغییر و یا تعمیر رزوه ها پس از قلاویز کاری باید با سنجه مربوطه دقیقا کنترل شوند.

 

خط تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی

 

چ – آزمون فشار هیدرولیکی دردستگاه هیدروتست مخازن cng

هر سیلندری که با الزامات آزمون فشار تأیید (یا همان تست هیدرواستاتیک) مطابقت نداشته باشد باید معدوم شود. در این آزمون لازم است که فشار درون سیلندر تا رسیدن به فشار آزمون به تدریج افزایش یابد. سیلندر باید به مدت حداقل سی ثانیه در فشار آزمون نگه داشته شود و در این مدت سیلندر نباید به منبع فشار مرتبط باشد و همچنین نباید کاهش در فشار یا علایمی از نشتی مشاهده گردد.

پیشگیری های ایمنی متناسب باید در مدت آزمون انجام پذیرد.

کلیه تجهیزات آزمون باید به گونه ای طراحی شوند که بتوانند حداقل فشاری معادل یک و نیم برابر حداکثر فشار آزمون سیلندر مورد آزمون را تحمل نمایند. سنجه فشار باید از نوع صنعتی درجه یک باشد و طبق الزامات بین المللی کالیبره شود.

طراحی و نصب تجهیزات اتصال به سیلندرها و روش های عملیات باید به گونه ای باشد که قابلیت جلوگیری از محبوس شدن هوا در سیستم را داشته باشد. تمامی اتصالات موجود در سیستم باید آببند باشند. در تجهیرات آزمون باید یک وسیله مناسب برای کنترل سیستم اضافه شود. تا اطمینان حاصل شود که هیچ سیلندری تحت فشاری بیش از فشار آزمون قرار نخواهد گرفت. با رسیدن فشار سیلندر به فشار آزمون، باید ارتباط سیلندر با پمپ قطع گردد و حداقل به مدت 30 ثانیه تحت فشار باشد.

ح – بازرسی شیر و دیگر متلقات در دستگاه هیدروتست مخزن سی ان جی

برای کسب اطمینان از عملکرد رضایت بخش یک شیر یا هر قطعه ای که مجددا وارد چرخه شود لازم است در حین بهره بردای بازرسی، تعمیر و نگهداری شوند و الزامات گاز بند بودن مطابق با استاندارد ملی به شماره 11689 را برآورد نمایند.

خ – تعویض قطعات سیلندر در خط تست هیدرواستاتیک مخزن سی ان جی

می توان تعویض پایه ها و دسته ها یا سنگ زدن بریدگیها و سایر نواقص را انجام داد. کلیه عملیاتی که شامل به کار گیری حرارت است باید توجه شود که دما بیشتر از 300 درجه سانتیگراد به مخزن وارد نشود و کلیه آثار خوردگی باید قبل از تعمیرات برطرف شوند.

د- اصلاح سیلندر در خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

هر عملیاتی که منجر به کاهش ضخامت تا کمتر از حداقل ضخامت تعیین شده گردد باید قبل از اعمال بازرسی و آزمون به طور کامل انجام گرفته و خاتمه یابد.

ذ- عملیات نهایی در دستگاه هیدروتست مخازن سی ان جی

خشک کردن، تمیز کردن و رنگ آمیزی
داخل سیلندر باید با یک روش مناسب در دمایی که از 300 درجه سانتی گراد تجاوز ننماید بلافاصله پس از آزمون فشار هیدرولیک کاملا خشک شود به طوری که اثری از آب باقی نماند. داخل سیلندر باید برای اطمینان از اینکه خشک و عاری از هر نوع آلودگی است، بازرسی شود.
در سیلندرهایی که گاهی دوباره رنگ می شوند باید از رنگ هایی که نیاز به کوره دارند استفاده شود. و نباید دمای سیلندر از 300 درجه سانتیگراد تجاوز نماید. زیرا حرارت بیش از حد میتواند خواص مکانیکی سیلندر را تغییر دهد.
قبل از بستن مجدد شیر سیلندر، نوع رزوه باید شناسایی شود. شیر مربوط به هر سیلندر باید طبق استاندارد ISO 13341 روی سیلندر نصب گردد.
تعیین وزن خالص سیلندر باید با وزن کردن هر سیلندر توسط ترازویی که طبق استاندارد ملی قابلیت ردیابی داشته باشد انجام شود.

ر- مردود و معدوم کردن سیلندر غیر قابل استفاده در خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG

در هر مرحله از آزمون و بازرسی دوره ای می توان تصمیم به رد یک سیلندر گرفت اگر بازسازی سیلندر رد شده ممکن نباشد، پس از اطلاع به مالک، واحد آزمون کننده باید سیلندر را به گونه ای تخریب کند که نتوان گاز تحت فشار در آن ذخیره کرد و یا هر قست از سیلندر به ویژه شانه را دوباره بازسازی و وارد چرخه بهره برداری نمود. مسئولیت معدوم کردن سیلندر بر عهده آزمونگر است.
پیشنهاد میگردد روش های (الف) تا (ر) به ترتیب فهرست بالا انجام شوند، به ویژه بازرسی داخلی (ت) بهتر است قبل از تست با دستگاه هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی انجام شود.

شرکت ماشین سازی آریا ساروج خاوران
سازنده خط تست هیدرواستاتیک مخازن CNG تحت برند HydroCNG